ਥਿਤੀ (ਕਬੀਰ ਜੀ)

ਨੌਵੀਂ ਥਿਤ ਦੁਆਰਾ ਭਗਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਮਨੁਖ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਵਾਸ਼ਨਾ ਰੂਪੀ ਨਦੀ ਦੇਹੀ ਦੇ ਨੌਂ ਦੁਆਰਾਂ (ਦੋ ਕੰਨ, ਦੋ ਅੱਖਾਂ, ਦੋ ਨਾਸਾਂ, ਮੂੰਹ, ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਗੁਦਾ) ਰਾਹੀਂ ਵਗਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਨੁਖ ਦੀ ਮਨੋ-ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਇਆ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਮਨੁਖ ਦੀ ਦੇਹੀ ਦੇ ਨੌ ਦੁਆਰ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭੋਗ-ਵਿਲਾਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਅਤੇ ਸਾਧਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮਨੁਖ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੇਹੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾਂ ’ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਕੇ ਰਖੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਜਮ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਕਰੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਚਾਹਤ ਨੂੰ ਬੇਵਜਹ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਭਟਕਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਕੇ ਰਖੇ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਲਗਾਮ ਕੱਸ ਕੇ ਫੜੀ ਰਖੇ।

ਮਨੁਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਅੰਦਰ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਭ, ਮੋਹ ਆਦਿ ਵਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਦੇਹੀ ਦੀਆਂ ਨੌਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ’ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਕੇ ਲੋਭ, ਮੋਹ ਆਦਿ ਦਾ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਸ ਤਰਾਂ ਤਿਆਗ ਕਰ ਦੇਵੇ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਕਦੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚੇਤਾ ਹੀ ਨਾ ਰਹੇ। ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਹੀ ਜਾਵੇ।

ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਦੇਹੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਂ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰ ਕੇ ਮਨ ਦੀ ਭਟਕਣ ਰੋਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨਾਲ ਲੋਭ, ਮੋਹ ਆਦਿ ਵਿਕਾਰਾਂ ਜਿਹੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਤਮਕ ਅਰੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾ ਮੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਅਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਦੇਹੀ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦਾ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਦੀਵੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੁਖੀ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।