ਸਲੋਕ ਸੇਖ ਫਰੀਦ ਜੀ

ਸੇਖ ਫਰੀਦ

ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਇਸ ਸਲੋਕ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਮੌਤ ਜੀਵਨ ਦੀ ਅਟੱਲ ਸਚਾਈ ਹੈ। ਮਨੁਖ ਨੂੰ ਮੌਤ ਹਰਦਮ ਚੇਤੇ ਰਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਮਰਨਾ ਜਰੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀ ਜਾਣਦਾ ਕੇ ਮੌਤ ਕਦੋਂ, ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਣ ਦਸਤਕ ਦੇਵੇਗੀ। ਪਰ ਮਨੁਖ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਇਹੋ-ਜਿਹੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੀ ਵਿਸਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਪਹਿਲੀ ਤੁਕ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਆਸੇ-ਪਾਸੇ ਧਿਆਨ ਮਾਰਕੇ ਵੇਖੇ ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਕਿ ਤੇਰੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਰੀਬੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੀ ਇਸ ਮੌਤ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿਚ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਤੂੰ ਕਦੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਜੰਮਣ ਵਾਲੇ ਤੇਰੇ ਮਾਪੇ ਜੋ ਕਦੇ ਸਰੀਰਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਅੱਜ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਚਲੇ ਗਏ? ਮੌਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਖੋਹ ਲਿਆ ਹੈ।

ਪਰ ਕਿੱਡੀ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੇ ਜੰਮਣ ਵਾਲੇ ਤੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਮੌਤ ਨੇ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਇਹ ਖਿਆਲ ਨਹੀ ਆਇਆ ਕਿ ਇਸ ਮੌਤ ਨੇ ਇਕ ਨ ਇਕ ਦਿਨ ਤੇਰੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਵੀ ਆਣ ਦਸਤਕ ਦੇਣੀ ਹੈ, ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸੁਹਾਵਾ ਬਾਗ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣਾ ਪੈਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁਖ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਦਗੀ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਲੱਗ ਜਾਏ। ਨਿਮਰਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਭਾਵ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਸੁਹਣਾ ਅਤੇ ਸੁਚੱਜਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰੇ। ਇਸ ਸਲੋਕ ਵਿਚ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਨੇ ਮਨੁਖ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਹੀ ਉਪਯੋਗ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।