ਸਲੋਕ ਸੇਖ ਫਰੀਦ ਜੀ

ਸੇਖ ਫਰੀਦ

ਇਸ ਸਲੋਕ ਵਿਚ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮਨੁਖ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਮਾਣ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਬਹੁਤੀ ਸੋਝੀ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ। ਫਿਰ ਇਕ ਦਿਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਮਨੁਖ ਦੇ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ ਚਿੱਟੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ ਹੀ ਬਸ ਨਹੀਂ ਉਸ ਦੀ ਦਾਹੜੀ-ਮੁੱਛਾਂ ਵੀ ਚਿੱਟੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਭਾਵ, ਉਹ ਬੁੱਢੇਪੇ ਵਿਚ ਪੁੱਜ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਦਿਖ ਤੋਂ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਆਣਾ ਮੰਨਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਲਾਜ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕੰਨੀ ਕਤਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿੰਨਾ ਵਿਚ ਲਾਭ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਪਰ ਸਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਏਨੀ ਉਮਰ ਹੋ ਜਾਣ ਜਾਂ ਬੀਤ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਮੂਰਖ, ਅਣਜਾਣ ਅਤੇ ਅਵੇਸਲਾ ਮਨ ਰੰਗ-ਰਲੀਆਂ ਮਾਣਨ ਨੂੰ ਉਤਾਵਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦਕਿ ਜੇ ਉਸ ਨੇ ਭਰ ਜੁਆਨੀ ਵਿਚ ਸੱਚ ਦਾ ਮਾਰਗ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕੰਮ ਸੇ ਕੰਮ ਹੁਣ ਇਸ ਬੁੱਢੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਅਵੇਸਲਾਪਣ ਤੇ ਮੂਰਖਤਾ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰਕੇ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰੱਬ ਦੇ ਰਾਹ ਲੱਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਉਮਰ ਦੇ ਇਸ ਪੜਾਅ ਤੇ ਪੁੱਜੇ ਹੋਏ ਮਨੁਖ ਨੂੰ ਬੁਰਿਆਈ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਦੇਣ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਮਾਂ ਬੀਤਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਅਖੀਰ ਪਛਤਾਵੇ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਵੀ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ।