ਸਲੋਕ ਸੇਖ ਫਰੀਦ ਜੀ

ਸੇਖ ਫਰੀਦ

ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਦੇ ਇਸ ਸਲੋਕ ਦੇ ਅਖਰੀ ਅਰਥ ਤਾਂ ਇਹੋ ਬਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਹੁੰਦਿਆਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਪਰਾਏ ਜਾਂ ਓਪਰੇ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਨਾ ਹੋਣਾ ਪਵੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਓਪਰੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਓਪਰੇ ਘਰ ਵਿਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬੰਧਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਜਬਰਨ ਪ੍ਰਹੇਜ ਰਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਆਪਣਾ ਹੀ ਘਰ ਹੋਵੇ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਜੀਵਨ ਇਸ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਹੀ ਬਤੀਤ ਹੋਵੇ।

ਫਿਰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਉਸ ਮਾਲਕ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ, ਭਾਵ ਪਰਾਏ ਜਾਂ ਓਪਰੇ ਘਰ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਰਖਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਬਿਹਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚੋਂ ਜਾਨ ਹੀ ਕੱਢ ਲਈ ਜਾਵੇ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਜਾਂ ਨਾ ਰਹਿਣ ਦਾ ਮਸਲਾ ਹੀ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਆਪਣੇ ਘਰ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਚੰਗਾ ਅਤੇ ਸੁਖਮਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੁਥਾਜਗੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਇਸ ਸਲੋਕ ਦਾ ਅੰਤਰੀਵ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਉਪਰੋਕਤ ਉਦਾਹਰਣ ਰਾਹੀਂ ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ ਜੀ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਹਨ ਮਨੁਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਜਿਤਨਾ ਮਰਜੀ ਉਤਰਾ-ਚੜਾਅ ਹੋਵੇ, ਔਖ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੋਵੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇਕੋ ’ਤੇ ਆਸ ਰਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਪ੍ਰਭੂ ਜੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਾ ਮੁਥਾਜ ਨਹੀ ਬਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸਗੋਂ ਮਾਲਕ ਅੱਗੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਪਰਾਏ ਦੀ ਮੁਥਾਜਗੀ ਨਾਲੋਂ ਮੌਤ ਹੀ ਚੰਗੀ ਹੈ। ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤੇ ਕੋਈ ਆਸ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਤਾਂ ਪਰਾਈ ਆਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਮੌਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਥਾਜਗੀ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਰੱਬ ਦੇ ਬਗੈਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਆਸਰੇ ਰਹਿਣਾ ਕਦੇ ਵੀ ਤੇ ਕਿਸੇ ਲਈ ਵੀ ਸੁਖਮਈ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।